XXIII Ogólnopolski Przegląd Książki Krajoznawczej i Turystycznej
Tradycyjnie, w dniach 23-25 października 2014 roku, w Poznaniu odbędą się Targi Regionów i Produktów Turystycznych TOUR SALON. Targi te są jedną z największych tego typu imprez handlowych w Polsce. Dlatego też podczas TOUR SALONU, na specjalnym, udostępnionym przez Międzynarodowe Targi Poznańskie, stoisku, eksponowane będą publikacje przysłane w ramach XXIII Ogólnopolskiego Przeglądu Książki Krajoznawczej i Turystycznej. Głównymi organizatorami Przeglądu są Międzynarodowe Targi Poznańskie, Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego oraz Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze. PTTK reprezentują: Komisja Krajoznawcza Zarządu Głównego PTTK, Centralna Biblioteka PTTK, Oddział Poznański PTTK i Wielkopolski Klub Publicystów Krajoznawczych.

Członkowie Jury Przeglądu 2014: (od lewej) Mariusz Kołodziejczak, Krzysztof R. Mazurski (przewodniczący), Maria Janowicz (komisarz), Andrzej Tomaszewski, Roman Bargieł (prezes ZG PTTK), Małgorzata Pawłowska, Andrzej Wielocha, Wiesław Ostrowski i Krzysztof Tęcza. Foto: Krzysztof Tęcza
Aby jednak na specjalnym stoisku zostały wystawione nadesłane na Przegląd publikacje, a zwłaszcza publikacje nagrodzone, musi zebrać się jury, którego członkowie, po dokładnym zapoznaniu się z nadesłanymi wydawnictwami, przyznają nagrody. W roku obecnym na Przegląd zgłoszono aż 163 publikacje. Ponieważ większość z nich prezentowała wysoki poziom edytorski, członkowie jury nie mieli łatwego zadania. Dlatego też dyskusja była długa i burzliwa. W końcu jednak wyłoniono najlepsze (zdaniem jurorów) publikacje i przydzielono nagrody w poszczególnych kategoriach.
Jury XXIII Ogólnopolskiego Przeglądu Książki Krajoznawczej i Turystycznej obradowało w dniach 22-23 września 2014 roku w Centralnej Bibliotece PTTK im. Kazimierza Kulwiecia w Warszawie. Przewodniczącemu Krzysztofowi R. Mazurskiemu z Wrocławia pomagali:
- Mariusz Kołodziejczak (Wielkopolski Klub Publicystów Krajoznawczych)
- Wiesław Ostrowski (Wydział Geografii i Studiów Regionalnych UW)
- Małgorzata Pawłowska (Centralna Biblioteka PTTK)
- Krzysztof Tęcza (Komisja Krajoznawcza ZG PTTK)
- Andrzej Tomaszewski (Polskie Towarzystwo Wydawców Książek)
- Andrzej Wielocha (Wydawnictwo Kraj)
Jury w wyniku głosowania nagrodziło wydawców następujących pozycji:
W kategorii – Albumy krajoznawcze:
I miejsce
Lubelskie lasy, red. Jan Kraczek, Wiesław Lipiec, Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Lublinie, Lublin 2014.
II miejsce
Renesans Lubelski, zdj. Adam Bujak, Marcin Bujak, koncep. i red. Leszek Dulik, Wydawnictwo Boni Libri, Lublin 2013.
III miejsce
Karkonoski Park Narodowy: cztery pory roku, fot. Ewa Dobrowolska i in., Karkonoski Park Narodowy, Jelenia Góra 2014.
W kategorii – Przewodniki:
I miejsce
Rzeka Krutynia i okolice: turystyczny przewodnik po szlakach wodnych, pieszych, rowerowych i konnych, red. Roman Trzmielewski, Mazury PTTK, Olsztyn 2013.
II miejsce
Bedeker Polanicki, Franczukowski Zbigniew, Wydawnictwo Press-Forum, Polanica-Zdrój 2014.
III miejsce
Śladami Lubinusa. Przewodnik niezwykły, tekst Michał Rembas, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, Szczecin 2014.
Auf Lubinus’ Spuren. Ein ungewöhnlicher Reiseführer, text Michał Rembas, Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie, Szczecin 2014.
W kategorii – Monografie oraz inne opracowania krajoznawcze:
I miejsce ex aequo
Świat Łemków. Etnograficzna podróż po Łemkowszczyźnie, Karczmarzewski Andrzej, Wydawnictwo Libra PL, Rzeszów 2014.
Dzieje Kowar: zarys monograficzny do 2011 roku, red. Wiesław Wereszczyński, Gmina Miejska Kowary, Jelenia Góra – Kowary 2013.
II miejsce ex aequo
Siedziby wielkich Polaków: od Reja do Kraszewskiego, Wachowicz Barbara, Świat Książki, Warszawa 2013.
Siedziby wielkich Polaków: od Konopnickiej do Iwaszkiewicza, Wachowicz Barbara, Świat Książki, Warszawa 2013.
Suwalczanki: historie opowiedziane szeptem zachwytu…, oprac. Magda Wołowska-Rusińska, Krzysztof Skłodowski, Muzeum Okręgowe w Suwałkach, Augustowsko-Suwalskie Towarzystwo Naukowe, Suwałki 2013.
III miejsce
Cmentarze z I Wojny Światowej w Beskidzie Niskim, Piecuch Andrzej, Gondwana, Warszawa 2014.
W kategorii – Mapy i atlasy:
I miejsce
Seria: Parki Krajobrazowe Wielkopolski, (13 map), zleceniodawca Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego, Wydawnictwo Kartograficzne Daunpol, Poznań-Warszawa 2013.
II miejsce
Poznań – okolice południowe, oprac. Wydawnictwo Turystyczne Plan, Wydawnictwo Turystyczne Plan, Jelenia Góra 2014/2015.
Poznań – okolice północne, oprac. Wydawnictwo Turystyczne Plan, Wydawnictwo Turystyczne Plan, Jelenia Góra 2014/2015.
III miejsce
Polska 1: 250 000: atlas samochodowy, red. Wojciech Kowalski, Krzysztof Radwański, Wyd. 3, Express Map, Warszawa 2014/2015.
W kategorii – Informatory krajoznawcze i foldery:
I miejsce
Seria: Materiały edukacyjne Karkonoskiego Parku Narodowego, Karkonoski Park Narodowy, Jelenia Góra 2013.
– Przewodnik geoturystyczny po Karkonoskim Parku Narodowym, Knapik Roksana
– Minerały polskich Karkonoszy, Knapik Roksana, Szuszkiewicz Adam, Rybski Roman
– Rośliny Karkonoskiego Parku Narodowego, Przewoźnik Lidia
– Zwierzęta Karkonoszy, Rąpała Roman
II miejsce
Seria: Śląskie. Pozytywna energia, Śląska Organizacja Turystyczna, Katowice 2013.
– Beskidy: informator turystyczny
– Jura Krakowsko-Częstochowska i region północno-zachodni: informator turystyczny
– Metropolia Silesia i okolice: informator turystyczny
– Subregion zachodni województwa śląskiego: informator turystyczny
– Śląsk Cieszyński: informator turystyczny
– Śląskie. Przewodnik turystyczny
III miejsce
Rehabilitacja i wypoczynek: informator o ośrodkach i organizatorach turnusów rehabilitacyjnych dla niepełnosprawnych 2014/2015, red. Zbigniew Franczukowski, Wydawnictwo Press-Forum, Polanica Zdrój 2014.
Ponadto przyznano następujące wyróżnienia:
Wyróżnienie Prezesa Międzynarodowych Targów Poznańskich:
Tatry: śladami pierwszych turystów i fotografów: w zdjęciach archiwalnych znamienitych autorów, a także ukazane fotografiami i tekstem przez Jarka Majchera, Majcher Jarek,Wydawnictwo MS, Opole 2014.
Wyróżnienie Marszałka Województwa Wielkopolskiego:
Wielkopolska wschodnia. Fotograficzny słownik krajoznawczy, Sznajder Jerzy, Youreck Studio, Konin 2013.
Wyróżnienie Prezesa Zarządu Głównego PTTK:
Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze. Od Towarzystwa Tatrzańskiego do Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego: katalog wystawy, tekst Jerzy Kapłon, Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK, Kraków 2013.
Ogólnopolski Młodzieżowy Turniej Turystyczno-Krajoznawczy PTTK. Zarys historii: lata 1973-2012, Staszak Aleksandra Maria, Zań Paweł, Wydawnictwo PTTK „Kraj”, Warszawa 2013.
Zarys dziejów turystyki i przewodnictwa w Sudetach. 60 lat Koła Przewodników Sudeckich przy Oddziale PTTK „Sudety Zachodnie”, Wydawnictwo Ad Rem – PTTK Oddział „Sudety Zachodnie”, Jelenia Góra 2013.
Wyróżnienie Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek:
Świat Łemków. Etnograficzna podróż po Łemkowszczyźnie, Karczmarzewski Andrzej, Libra, Rzeszów 2014.
Wyróżnienie Centralnego Ośrodka Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie:
Przyroda polskich Karpat. Przewodnik krajoznawczy, red. Rafał Bobrek, Aleksandra Pępkowska-Król, Tomasz Wilk, Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków, Marki 2013.
Wyróżnienie Centrum Turystyki Wodnej PTTK w Warszawie:
Osiem wieków wschodniopruskiej żeglugi, kanałów i dróg wodnych, Wawrzyński Cezary, Edytor „Wers”, Olsztyn 2014.
Wyróżnienie portalu WYDAWCA.COM.PL i magazynu WYDAWCA:
500 cudów natury w Polsce, które warto w życiu zobaczyć, Fabijański Paweł, Sport i Turystyka – MUZA SA, Warszawa 2013.
Wyróżnienie Mazury PTTK:
Polska znana i mniej znana, Dzikowska Elżbieta, Wydawnictwo Bernardinum, Pelpin 2014.
Wyróżnienie Wielkopolskiego Klubu Publicystów Krajoznawczych:
Śladami wiary po Puszczy Zielonka: przewodnik, Giżycka Marlena, Sobalak Tomasz M., Zwiazek Międzygminny „Puszcza Zielonka”, Murowana Goślina 2013.
Wyróżnienie Komisji Krajoznawczej PTTK:
Ale to już było… Historia Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich w Katowicach 1963-2013, red. Edward Wieczorek, Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich, Katowice 2013.
Wyróżnienie Centralnej Biblioteki PTTK w Warszawie:
Przewodnik małego ostrowianina, Maśliński Maciej Z., Talaga Martyna, Alpa, Ostrów Wielkopolski 2014.
Moofie zwiedza Dolny Śląsk, oprac. Jarosław Danielak, Ad Fontes Agencja Wydawnicza, Wałbrzych 2014.
Wędrówki konia Tradycjusza: przewodnik po Kowarach i Vrchlabi, Wyd. Miasto Kowary, Kowary 2013.
Zabawa w Regiony: Szwajcaria Kaszubska, Kaszuby, Ziemia Dobrzyńska, Śląsk Cieszyński, oprac. Beata Wysocka-Mielewczyk, Agnieszka Niedoba, Stowarzyszenie Turystyczne Kaszuby, Kartuzy 2013.
Ze względu na rangę XXIII Ogólnopolski Przegląd Książki Krajoznawczej i Turystycznej został objęty Patronatami honorowymi przez: Ministerstwo Sportu i Turystyki, Polską Organizację Turystyczną i Polskie Towarzystwo Wydawców Książek.
Ponieważ z roku na rok przybywa krajoznawczej literatury dla dzieci jury zaproponowało by od 2015 roku wprowadzić kategorię dziecięcej literatury krajoznawcze. Zasadnym będzie także rezygnacja z odrębnej kategorii dla map i włączenie jej do kategorii informatorów oraz rozdzielenie kategorii Monografie i inne opracowania krajoznawcze na dwie odrębne.
Finał XXIII Ogólnopolskiego Przeglądu Książki Krajoznawczej i Turystycznej odbędzie się podczas Międzynarodowych Targów Poznańskich TOUR SALON 2014 w Pawilonie 3 A na stoisku 62. Tam też odbędzie się prezentacja nadesłanych na Przegląd publikacji, ze szczególnym wyróżnieniem pozycji nagrodzonych. Zgodnie z regulaminem Przeglądu na stoisku zostanie wydzielona Strefa Zwycięzców z roku 2013. Wydawcy wyróżnieni w roku ubiegłym będą prezentowali oraz sprzedawali swoje publikacje. Tym razem będą to: Podkarpacka Regionalna Organizacja Turystyczna z Rzeszowa, Wydawnictwo Kartograficzne COMPASS Roman Trzmielewski, Dariusz Faustmann z Krakowa i Stowarzyszenie Turystyczne Kaszuby z Kartuz. Oprócz powyższego przygotowano wiele dodatkowych atrakcji. Odwiedzający Targi będą mogli wziąć udział w Questingu pn. „Znasz li ten kraj?” organizowanym przez studentów Uniwersytetu Adama Mickiewicza z Poznania, a także zobaczyć prezentację multimedialną o Przeglądzie z udziałem nagrodzonych w 2014 roku wydawców. Pomyślano także o dzieciach. Stowarzyszenie Kaszuby z Kartuz zorganizuje puzzle i malowanki. Zapraszamy również na spotkanie z pisarką Barbarą Wachowicz, która wygłosi gawędę zatatuowaną „Ciebie jedną kocham cudowna rodzinna ziemio moja”. Pani Wachowicz będzie także podpisywała swoje najnowsze publikacje. Podczas spotkania z wybitną pisarką służbę będą pełnili harcerze z Drużyn: „Iskra”, „Błyskawica” i „Czeremcha” z X Szczepu Związku Harcerstwa Polskiego im. Janka Bytnara „Rudego”.
Najważniejszym jednak punktem Przeglądu będzie wręczenie tegorocznych nagród i wyróżnień. Tak uroczysta chwila wymagająca specjalnej oprawy będzie miała miejsce w Sali Niebieskiej Holu Wschodniego MTP. Zapraszamy wszystkich do wzięcia udziału w tym bardzo uroczystym spotkaniu.
Krzysztof Tęcza

